صنعت و کشاورزی
رويكرد كشاورزي به مكانيزاسيون بايد علمي باشد و نقش ماشين در مكانيزاسيون با نقش انسان متخصص جايگزين شود.
دكتر كمالالدين جزايري ـ عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز ـ در گفتوگو با خبرنگار كشاورزي ايسنا، افزود: در شرايط كنوني كشور، صنعتي شدن فقط با رشد بخش كشاورزي امكانپذير است؛ همچنين با ايجاد امنيت غذايي در ساير حوزههاي اقتصادي، اجتماعي و سياسي امنيت ايجاد ميشود و رشد صنعتي در چنين شرايطي امكانپذير است.
وي با اشاره به اين كه در ايران برداشت از تكنولوژي، مكانيزاسيون و صنعتي شدن در كشاورزان سنتي به ابزار و ماشينآلات كشاورزي به خصوص تراكتور ختم ميشود، گفت: به علت كمبود سرمايه، اراضي كوچك يا پراكنده و يا نبود دانش لازم پيشرفت تكنولوژي در اكثر مواقع محقق نميشود.
عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز معتقد است كه مكانيزاسيون، گسترش به كارگيري علم در حوزه كشاورزي و تغيير گسترش فرهنگ تكنولوژي در كشاورزي يا مديريتهاي سنتي با مديريت علمي است كه در چنين شرايطي توسعه انسان محور با مديريت علمي، جايگزين توسعه كشاورزي بر مبناي ماشين و ابزار ميشود و علم در بخش كشاورزي توسط متخصصان به طور عملي اجرا ميشود.
با ورود اولين تراكتور به ايران مكانيزاسيون عملا مطرح شد
او با بيان اين كه با ورود اولين تراكتور به ايران مكانيزاسيون عملا مطرح شد، افزود: در دهه 60 تا 70 توجه بيشتر مسوولان به دليل مزايا به مكانيزاسيون در كشاورزي جلب شد ولي در برنامه 5 ساله اول نقش مكانيزاسيون كم رنگ ديده شده بود. در برنامه 5 ساله دوم تكيه بيشتر بر تامين نهادههاي كشاورزي بود و ضريب مكانيزاسيون به عنوان يك شاخص كمي نشان دهنده پيشرفت مكانيزاسيون كشور مطرح شد؛ در برنامه 5 ساله سوم يك گام جلوتر رفت و بالارفتن عملكرد در واحد سطح با در نظر گرفتن مسايل فني و ماشين به عنوان يك نهاده مطرح شد كه تحقق اهداف اين دوره فقط 9/17 درصد بود و ضريب مكانيزاسيون در طي سه برنامه قبلي بين نيم تا 7/0 در نوسان بود.
جزايري با اشاره به در نظر گرفتن ضريب 18/1 مكانيزاسيون به عنوان يكي از اهداف برنامه چهارم توسعه گفت: مكانيزاسيون دامپروري كه يكي از اميدهاي آينده كشور براي توسعه و تامين نيازهاي اوليه زندگي است ناديده گرفته شده است. در حال حاضر هم مراكز علمي و هم بخشهاي اجرايي روي زراعت تمركز كردند كه در اين زمينه به وفور كار شده اما ظرفيت بالاي توسعه مكانيزاسيون كشور بايستي عمدتا در جهت مكانيزاسيون دامپروري، باغباني و صنايع غذايي باشد.
بالابردن ضريب مكانيزاسيون راهحل مناسبي نيست
وي با بيان اهداف كيفي و كمي پيشبيني شده در برنامه چهارم در بخش مكانيزاسيون گفت: در برنامه چهارم از به كارگيري علم و مديريت و انسان مداري ذكري نشده و بيشتر به ماشين به عنوان ابزار مديريت مزرعه تكيه شده است؛ همچنين ضريب 18/1 پيشبيني شده به علت فراهم نبودن پيش زمينههاي ديگر نميتواند شاخص خوبي براي ارزيابي وضعيت مكانيزاسيون كشور باشد و فقط نشان دهنده ميزان توان موجود در سطح مزارع كشور است.
عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز با بيان اين كه بالابردن ضريب مكانيزاسيون راهحل مناسبي در كشور نيست تصريح كرد: ضريب مكانيزاسيون تنها يك شاخص كمي است و بايد شاخصهاي كيفي نيز همزمان با شاخص كمي افزايش يابد.
مقايسه ايران با ديگر كشورها
به عقيده اين مدرس دانشگاه تنها كمبود ابزار و ماشين در بخش كشاورزي از مشكلات اين بخس نيست بلكه نهادههاي ديگر از جمله نبود كودهاي شيميايي مناسب دركشور از معضلات بخش كشاورزي محسوب ميشود.
او اظهار كرد: در كشورهاي غربي توسعه و افزايش ماشينآلات به عنوان يك نهاده توليد تا سال 1993 مسير صعودي داشته و پس از آن نيز سير نزولي طي كرده است و نياز به كارگر نيز كمتر شده و افزايش توليد با وجود كاهش روند صعودي كود و ماشين كماكان رشد افزايشي داشته است كه در ايران نيز بايد مديريت علمي حاكم شود زيرا با استفاده از روشهاي بهتر ميتوان ديدگاههاي مربوط به كود و ماشين را تغيير داد.
جزايري كاهش عرضه غذا در جهان توسط توليدكنندگان اصلي به كشورهاي جهان سوم را ابزاري براي كنترل اقتصادي و سياسي اين كشورها دانست و افزايش تقاضا براي غذا به دليل افزايش جمعيت را خطر بالقوهاي براي كشورهاي در حال توسعه از جمله ايران عنوان و اظهار كرد: دفع اين خطر و حفظ استقلال با افزايش توليد، گسترش زمينهاي قابل كشت و بهرهبرداري از تكنولوژيهاي مناسب تا زمان رسيدن به خودكفايي محصولات كشاورزي ممكن است كه اين امر نيز زماني دركشور منفعت دارد كه با توان داخلي و بدون وابستگي به كشورهاي بيگانه صورت گيرد.
راهكارهاي رسيدن به هدفهاي برنامه چهارم
اين استاد دانشگاه توجه به مفهوم درست مكانيزاسيون به عنوان كاربرد علم در كشاورزي به جاي به كارگيري ماشين و تغيير نگرش از مديريت مزرعه به مديريت علمي، تلاش در جهت تامين پيشرفتهاي اقتصادي و اجتماعي و ... مكانيزاسيون از قبيل يكپارچهسازي و ايجاد زمينه براي اشتغال كشاورز و كارگر مازاد پس از آزادشدن از حوزه مكانيزاسيون، استفاده از نهادههاي مختلف توليد با توجه به شرايط كشور از قبيل كنترل مصرف كود، استفاده درست و بهينه از ماشينها متناسب با سطح دانش كشاورز و كارآيي آن در مناطق مختلف و متناسب با ابعاد زمين، افزايش سطح علمي مديران موسسات اجرايي و كشاورزان دستاندركار، افزايش راندمان آبياري جهت افزايش سطح زير كشت كشور، افزايش توليدات زارعي، باغي و دامپروري از طريق اعمال مديريت علمي، تحقيق و تجربه بوميسازي نظامهاي مختلف بهرهبرداري در مناطق مختلف و بررسي كشت و صنعت ها جهت امكان تغيير ساختار متناسب با نياز منطقه، ايجاد مراكز تحقيقي براي بررسي روشهاي نوين كشاورزي و كاربردي كردن آنها در صورت تطبيق با شرايط مختلف كشور، واگذاري بخش پژوهشيـ تحقيقي نهادهاي اجرايي به دانشگاهها و در كنار آن ايجاد كانون مشاوره دانشگاهي و كمك گرفتن از بخش علمي دانشگاهها جهت همفكري با مديران اجرايي، ادامه روند مكانيزاسيون در قطعات كوچك بدون توسل اجباري به بزرگ كردن و يكپارچه كردن مزرعه را به عنوان راههاي رسيدن به اهداف برنامه چهارم عنوان كرد.
او تصريح كرد: در مواردي كه كشت و صنعتها راندمان دارند به جاي فروش آنها ساختارهايشان را تغيير دهيم و به كار برگردانيم و توسعه مكانيزاسيون را به دليل كوچك و يكپارچه نبودن اراضي متوقف نكنيم؛ همچنين بخش صنعت را موظف كنيم تا رسيدن به مرحله خودكفايي در محصولات كشاورزي كشور عمده توان خود را براي ساخت نيازهاي صنعتي بخش كشاورزي صرف كند و به همان ميزان توجهي كه به ساخت و رونق خودروسازي دارد به بخش كشاورزي منتقل كند. بخش مكانيزاسيون ما را نيازمند به بيگانه ميكند و براي پيشرفت آن بايد ابتدا صنعت مكانيزاسيون ايجاد شود و از نيازمند شدن كشور به ادوات و ماشينآلات كشاورزي جلوگيري شود.
لینک مطلب:
دكتر كمالالدين جزايري ـ عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز ـ در گفتوگو با خبرنگار كشاورزي ايسنا، افزود: در شرايط كنوني كشور، صنعتي شدن فقط با رشد بخش كشاورزي امكانپذير است؛ همچنين با ايجاد امنيت غذايي در ساير حوزههاي اقتصادي، اجتماعي و سياسي امنيت ايجاد ميشود و رشد صنعتي در چنين شرايطي امكانپذير است.
وي با اشاره به اين كه در ايران برداشت از تكنولوژي، مكانيزاسيون و صنعتي شدن در كشاورزان سنتي به ابزار و ماشينآلات كشاورزي به خصوص تراكتور ختم ميشود، گفت: به علت كمبود سرمايه، اراضي كوچك يا پراكنده و يا نبود دانش لازم پيشرفت تكنولوژي در اكثر مواقع محقق نميشود.
عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز معتقد است كه مكانيزاسيون، گسترش به كارگيري علم در حوزه كشاورزي و تغيير گسترش فرهنگ تكنولوژي در كشاورزي يا مديريتهاي سنتي با مديريت علمي است كه در چنين شرايطي توسعه انسان محور با مديريت علمي، جايگزين توسعه كشاورزي بر مبناي ماشين و ابزار ميشود و علم در بخش كشاورزي توسط متخصصان به طور عملي اجرا ميشود.
با ورود اولين تراكتور به ايران مكانيزاسيون عملا مطرح شد
او با بيان اين كه با ورود اولين تراكتور به ايران مكانيزاسيون عملا مطرح شد، افزود: در دهه 60 تا 70 توجه بيشتر مسوولان به دليل مزايا به مكانيزاسيون در كشاورزي جلب شد ولي در برنامه 5 ساله اول نقش مكانيزاسيون كم رنگ ديده شده بود. در برنامه 5 ساله دوم تكيه بيشتر بر تامين نهادههاي كشاورزي بود و ضريب مكانيزاسيون به عنوان يك شاخص كمي نشان دهنده پيشرفت مكانيزاسيون كشور مطرح شد؛ در برنامه 5 ساله سوم يك گام جلوتر رفت و بالارفتن عملكرد در واحد سطح با در نظر گرفتن مسايل فني و ماشين به عنوان يك نهاده مطرح شد كه تحقق اهداف اين دوره فقط 9/17 درصد بود و ضريب مكانيزاسيون در طي سه برنامه قبلي بين نيم تا 7/0 در نوسان بود.
جزايري با اشاره به در نظر گرفتن ضريب 18/1 مكانيزاسيون به عنوان يكي از اهداف برنامه چهارم توسعه گفت: مكانيزاسيون دامپروري كه يكي از اميدهاي آينده كشور براي توسعه و تامين نيازهاي اوليه زندگي است ناديده گرفته شده است. در حال حاضر هم مراكز علمي و هم بخشهاي اجرايي روي زراعت تمركز كردند كه در اين زمينه به وفور كار شده اما ظرفيت بالاي توسعه مكانيزاسيون كشور بايستي عمدتا در جهت مكانيزاسيون دامپروري، باغباني و صنايع غذايي باشد.
بالابردن ضريب مكانيزاسيون راهحل مناسبي نيست
وي با بيان اهداف كيفي و كمي پيشبيني شده در برنامه چهارم در بخش مكانيزاسيون گفت: در برنامه چهارم از به كارگيري علم و مديريت و انسان مداري ذكري نشده و بيشتر به ماشين به عنوان ابزار مديريت مزرعه تكيه شده است؛ همچنين ضريب 18/1 پيشبيني شده به علت فراهم نبودن پيش زمينههاي ديگر نميتواند شاخص خوبي براي ارزيابي وضعيت مكانيزاسيون كشور باشد و فقط نشان دهنده ميزان توان موجود در سطح مزارع كشور است.
عضو هيات علمي دانشگاه چمران اهواز با بيان اين كه بالابردن ضريب مكانيزاسيون راهحل مناسبي در كشور نيست تصريح كرد: ضريب مكانيزاسيون تنها يك شاخص كمي است و بايد شاخصهاي كيفي نيز همزمان با شاخص كمي افزايش يابد.
مقايسه ايران با ديگر كشورها
به عقيده اين مدرس دانشگاه تنها كمبود ابزار و ماشين در بخش كشاورزي از مشكلات اين بخس نيست بلكه نهادههاي ديگر از جمله نبود كودهاي شيميايي مناسب دركشور از معضلات بخش كشاورزي محسوب ميشود.
او اظهار كرد: در كشورهاي غربي توسعه و افزايش ماشينآلات به عنوان يك نهاده توليد تا سال 1993 مسير صعودي داشته و پس از آن نيز سير نزولي طي كرده است و نياز به كارگر نيز كمتر شده و افزايش توليد با وجود كاهش روند صعودي كود و ماشين كماكان رشد افزايشي داشته است كه در ايران نيز بايد مديريت علمي حاكم شود زيرا با استفاده از روشهاي بهتر ميتوان ديدگاههاي مربوط به كود و ماشين را تغيير داد.
جزايري كاهش عرضه غذا در جهان توسط توليدكنندگان اصلي به كشورهاي جهان سوم را ابزاري براي كنترل اقتصادي و سياسي اين كشورها دانست و افزايش تقاضا براي غذا به دليل افزايش جمعيت را خطر بالقوهاي براي كشورهاي در حال توسعه از جمله ايران عنوان و اظهار كرد: دفع اين خطر و حفظ استقلال با افزايش توليد، گسترش زمينهاي قابل كشت و بهرهبرداري از تكنولوژيهاي مناسب تا زمان رسيدن به خودكفايي محصولات كشاورزي ممكن است كه اين امر نيز زماني دركشور منفعت دارد كه با توان داخلي و بدون وابستگي به كشورهاي بيگانه صورت گيرد.
راهكارهاي رسيدن به هدفهاي برنامه چهارم
اين استاد دانشگاه توجه به مفهوم درست مكانيزاسيون به عنوان كاربرد علم در كشاورزي به جاي به كارگيري ماشين و تغيير نگرش از مديريت مزرعه به مديريت علمي، تلاش در جهت تامين پيشرفتهاي اقتصادي و اجتماعي و ... مكانيزاسيون از قبيل يكپارچهسازي و ايجاد زمينه براي اشتغال كشاورز و كارگر مازاد پس از آزادشدن از حوزه مكانيزاسيون، استفاده از نهادههاي مختلف توليد با توجه به شرايط كشور از قبيل كنترل مصرف كود، استفاده درست و بهينه از ماشينها متناسب با سطح دانش كشاورز و كارآيي آن در مناطق مختلف و متناسب با ابعاد زمين، افزايش سطح علمي مديران موسسات اجرايي و كشاورزان دستاندركار، افزايش راندمان آبياري جهت افزايش سطح زير كشت كشور، افزايش توليدات زارعي، باغي و دامپروري از طريق اعمال مديريت علمي، تحقيق و تجربه بوميسازي نظامهاي مختلف بهرهبرداري در مناطق مختلف و بررسي كشت و صنعت ها جهت امكان تغيير ساختار متناسب با نياز منطقه، ايجاد مراكز تحقيقي براي بررسي روشهاي نوين كشاورزي و كاربردي كردن آنها در صورت تطبيق با شرايط مختلف كشور، واگذاري بخش پژوهشيـ تحقيقي نهادهاي اجرايي به دانشگاهها و در كنار آن ايجاد كانون مشاوره دانشگاهي و كمك گرفتن از بخش علمي دانشگاهها جهت همفكري با مديران اجرايي، ادامه روند مكانيزاسيون در قطعات كوچك بدون توسل اجباري به بزرگ كردن و يكپارچه كردن مزرعه را به عنوان راههاي رسيدن به اهداف برنامه چهارم عنوان كرد.
او تصريح كرد: در مواردي كه كشت و صنعتها راندمان دارند به جاي فروش آنها ساختارهايشان را تغيير دهيم و به كار برگردانيم و توسعه مكانيزاسيون را به دليل كوچك و يكپارچه نبودن اراضي متوقف نكنيم؛ همچنين بخش صنعت را موظف كنيم تا رسيدن به مرحله خودكفايي در محصولات كشاورزي كشور عمده توان خود را براي ساخت نيازهاي صنعتي بخش كشاورزي صرف كند و به همان ميزان توجهي كه به ساخت و رونق خودروسازي دارد به بخش كشاورزي منتقل كند. بخش مكانيزاسيون ما را نيازمند به بيگانه ميكند و براي پيشرفت آن بايد ابتدا صنعت مكانيزاسيون ايجاد شود و از نيازمند شدن كشور به ادوات و ماشينآلات كشاورزي جلوگيري شود.
لینک مطلب:
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر